امروز شنبه ۱۶ آذر ۱۳۹۸ مصادف با ۱۰ ربيع ثاني ۱۴۴۱
  • اذان صبح: ۰۵:۳۰
  • طلوع آفتاب: ۰۷:۰۰
  • اذان ظهر: ۱۱:۵۵
  • غروب آفتاب: ۱۶:۵۱
  • اذان مغرب: ۱۷:۱۱
  • نیمه شب شرعی: ۲۳:۱۰
  • امام حسن عسکری – علیه السلام – فرمود: علامت و نشانه ایمان پنج چیز است: انگشتر به دست راست داشتن، خواندن پنجاه و یک رکعت نماز (واجب و مستحبّ)، خواندن «بسم الله الرّحمن الرّحیم» را (در نماز ظهر و عصر) با صدای بلند، پیشانی را در حال سجده روی خاک نهادن، زیارت اربعین امام حسین – علیه السلام – انجام دادن.
+-
بازدید: ۱۷۵
۱۶ اردیبهشت ۱۳۹۸

تقلب در مواد غذائی، آرایشی و بهداشتی… (۲)

«تقلب» در مواد غذائی، داروئی، بهداشتی و آرایشی یکی از تخلفاتی است که می‌تواند آثار زیان‌بار بسیاری برای اعضای جامعه به وجود آورد. ازاین‌رو، شناسایی انواع تقلب‌هایی که در این قبیل مواد صورت می‌گیرد، می تواند تا حد زیادی ازقرارگرفتنِ شهروندان در معرض آن‌ها جلوگیری نماید.

در مطلب پیشین به صورت مختصر به جرم تقلب در مواد غذائی، آرایشی و بهداشتی اشاره نمودیم. بیان کردیم که لفظ «تقلب» در قوانین تعریف نشده است اما قانون‌گذار به‌صورت کلی رفتارهایی را که می‌تواند مصداق تقلب باشد، تبیین کرده است. در این نوشتار، به توضیح هر یک از این مصادیق و مجازات آن‌ها خواهیم پرداخت.

مصادیق تقلب
دو نمونه از رفتارهایی که طبق قانون از مصادیق تقلب به شمار می‌رود، به شرح زیر است:
الف. عرضه یا فروش جنسی به جای جنس دیگر
این مصداق از تقلب زمانی تحقق پیدا می‌کند که فروشنده به جای عرضه‌ی کالای خواسته‌شده با مارک و کیفیت مشخص، کالای دیگری با کیفیت نامرغوب و مارک تقلبی عرضه کند. مانند اینکه شخصی به داروخانه مراجعه نماید و تقاضای داروی خارجی نماید و مسئول داروخانه به‌جای داروی خواسته‌شده، داروی داخلی به وی عرضه کند یا به‌جای دارویی که پزشک برای او تجویز کرده است، داروی دیگری را به او ارائه دهد. البته اگر این دو دارو هم‌فرمول و مشابه باشند، تقلب از ناحیه‌ی دکتر داروساز محسوب نمی‌شود.
مجازات تعیین‌شده برای این نوع تقلب براساس این‌که چه نتیجه‌ای حاصل شود، متفاوت است:
۱. اگر مصرف این مواد موجب بیماری مصرف‌کننده یا آسیبی شود که معالجه‌ی آن کمتر از یک‌ماه طول بکشد، مرتکب به شش‌ماه تا دو سال حبس محکوم خواهد شد.
۲. اگر مصرف این مواد موجب بیماری مصرف‌کننده یا آسیبی شود که معالجه‌ی آن بیشتر از یک‌ماه طول بکشد، مرتکب به ۳ تا ۱۰ سال حبس محکوم خواهد شد.
۳. اگر مصرف این مواد به نقص یکی از اعضاء مصرف‌کننده منجر شود، مجازات مرتکب با توجه به میزان نقص ۳ تا ۱۰ سال حبس خواهد بود. سازنده، تهیه‌کننده یا مخلوط‌کننده مواد تقلبی به حبس از ۵تا۱۵‌سال محکوم می‌شود.
۴. اگر مصرف این مواد به فوت مصرف‌کننده‌منتهی شود، مجازات سازنده یا تهیه‌کننده یا مخلوط‌کننده اعدام است.

ب. مخلوط‌کردن مواد خارجی به جنس به‌منظور سوءاستفاده
منظور از اضافه‌کردن مواد خارجی موادی است که اصولاً نباید به جنس موردنظر اضافه شود و اضافه‌کردن آن از طرف وزارت بهداشت ممنوع شده است. مانند این‌که فروشنده‌ی شیر برای افزایش میزان شیر، مقداری آب به آن اضافه نماید.
مجازات این نوع تقلب نیز براساس این‌که چه نتیجه‌ای حاصل شود، متفاوت خواهد بود:
۱. اگر مصرف این مواد به بیماری یا آسیبی منتهی شود که مدت معالجه‌ی آن کمتر از یک‌ماه باشد، مجازات مرتکب شش‌ماه تا دو سال حبس خواهد بود.
۲. اگر مصرف این مواد به بیماری یا آسیبی منتهی شود که مدت معالجه‌ی آن بیش از یک‌ماه باشد، مجازات مرتکب یک‌تا ۳سال حبس خواهد بود.
۳. اگر مصرف این مواد به نقص یکی از اعضاء مصرف‌کننده منتهی شود، مجازات مرتکب براساس میزان نقص ۳ تا ۱۰ سال حبس می‌باشد.
۴. اگر مصرف این مواد به مرگ مصرف‌کننده بیانجامد، مجازات مرتکب اعدام خواهد بود.

نکته‌ی مهم!
علاوه‌بر دو مصداق فوق، برخی دیگر از رفتارها نیز می‌باشند که اگرچه نمی‌توان آن‌ها را از مصادیق تقلب در مواد غذائی، بهداشتی و داروئی دانست ولی ارتکاب آن‌ها می‌تواند مرتکب را با مجازات قانونی روبرو سازد. این رفتارها به شرح زیر است:
۱. عدم رعایت استاندارد یا فرمول ثبت‌شده
تولیدکنندگان ملزم هستند کالاهای خود را براساس استانداردهای تعیین‌شده تولید نمایند تا مصرف‌کنندگان نسبت به سالم‌بودن کالایی که خریداری یا مصرف می‌کنند، اطمینان داشته باشند. عدم رعایت این استاندارد به تولید مواد غذایی که ماهیتاً با جنس اصلی متفاوت است، منجر می‌شود و محکومیت مرتکب به ۳ ماه تا یک‌سال حبس و پرداخت جزای نقدی از ۱۰هزار ریال تا ۱۰۰هزار ریال را به دنبال دارد. عدم رعایت فرمول ساخت نیز اگر براساس کاهش مواد مصرفی باشد، از مصادیق کم‌فروشی یا گران‌فروشی به شمار می‌آید. در مواردی که مصرف این مواد موجب آسیب و بیماری شود، مجازات مرتکب همانند مورد قبلی خواهد بود.
۲. فروش و عرضه‌ی جنس فاسد
برخی از مواد غذایی تا مدت زمان معینی قابل مصرف می‌شوند و اگر این مدت زمان سپری شود، دیگر نمی‌توان آن را مصرف نمود. عرضه‌ی اجناسی که زمان مصرف آن‌ها گذشته است، بیشتر در مورد مواد دارویی اتفاق می‌افتد.طبق قانون، این مواد اگر در هیچ زمینه‌ای قابلیت مصرف نداشته باشند، باید معدوم شوند. علاوه‌براین، اگر مصرف این مواد منجر به بیماری یا صدمه‌ای شود که مدت معالجه‌ی آن کمتر از یک‌ماه باشد، مجازات مرتکب دو تا شش‌ماه حبس خواهد بود و اگر بیش از یک‌ماه طول بکشد، مرتکب به شش‌ماه حبس و پرداخت پنج‌‌هزار ریال تا پنجاه‌هزار ریال جریمه محکوم خواهد شد
۳. به‌کاربردن رنگ‌ها و اسانس‌ها
در برخی از مواد خوراکی و آشامیدنی، تولیدکنندگان رنگ‌ها و اسانس‌هایی را برای به‌وجودآوردن طعم یا رنگ مخصوص مورد استفاده قرار می‌دهند؛ مانند به‌کاربردن اسانس تقلبی برای تهیه‌ی انواع نوشابه‌ها که ممکن است این اسانس‌ها غیرمجاز باشد. استفاده از هرگونه رنگ یا اسانس صرفاً تا حدودی مجاز است که وزارت بهداشت اجازه داده است. استفاده از هر نوع مواد و افزودنی‌های غیرمجاز در سفید‌کردن، پاک‌کردن و شفاف‌کردن و… موجب محکومیت مرتکب به سه‌ماه تا یک‌سال حبس خواهد شد.

دیدگاه شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *