امروز چهارشنبه ۲۴ مهر ۱۳۹۸ مصادف با ۱۷ صفر ۱۴۴۱
  • اذان صبح: ۰۴:۴۷
  • طلوع آفتاب: ۰۶:۱۰
  • اذان ظهر: ۱۱:۵۰
  • غروب آفتاب: ۱۷:۲۹
  • اذان مغرب: ۱۷:۴۸
  • نیمه شب شرعی: ۲۳:۰۸
  • امام باقر(ع) فرمودند: زیارت قبر رسول خدا و زیارت مزار شهیدان و زیارت مرقد امام حسین(ع) معادل است با حج مقبولی که همراه رسول خدا(ص) به جا آورده شود».
+-
بازدید: ۱۸۵
۱۸ تیر ۱۳۹۸

از قانون بیمه تأمین اجتماعی چه می‌دانید؟(۱)

«تأمین اجتماعی» از حقوق بنیادین اعضای جامعه است که در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران از آن به‌عنوان یکی از وظایف و تکالیف دولت تعبیر شده است. این موضوع در بندهای ۲ و ۴ اصل ۲۱ و اصل ۲۹ قانون اساسی مورد اشاره قرار گرفته است.

دکتر سعید کریمی، مستشار تجدیدنظر و مدیرکل بازرسی و رسیدگی به شکایات دیوان عدالت اداری، در گفت‌وگوی اختصاصی با پایگاه آموزشی مهداد به سؤالات ما در خصوص قانون تأمین اجتماعی و مشمولین این قانون، وظیفه‌ی قانونی دولت در قبال حمایت از بانوان و کودکان بی‌سرپرست، مزایای قانون تأمین اجتماعی، انواع صندوق‌های بیمه و… پاسخ داده است که می‌خوانید.

دکتر کریمی لطفاً بفرمایید در قانون مصادیق رفاه و تأمین اجتماعی چگونه بیان شده است؟
مقررات و قوانین تأمین اجتماعی سابقه دیرینه‌ای دارد ولی قانون خاص آن، قانون ساختار نظام جامع رفاه و تأمین اجتماعی مصوب سال ۱۳۸۳ است که یک ساختار جامعی را برای امور رفاهی و تأمین اجتماعی در کشور بیان می‌کند. در ماده ۱ این قانون مصادیق رفاه و تأمین اجتماعی بیان شده که شامل موارد زیر است:
الف- بازنشستگی، ازکارافتادگی و فوت.
ب- بیکاری.
ج- پیری.
د– درراه‌ماندگی، بی‌سرپرستی و آسیب‌های اجتماعی.
هـ- حوادث و سوانح.
و- ناتوانی‌های جسمی، ذهنی و روانی.
ز- بیمه خدمات بهداشتی، درمانی و مراقبت‌های پزشکی.
ح- حمایت از مادران به‌خصوص در دوران بارداری و حضانت فرزند.
ط- حمایت از کودکان و زنان بی‌سرپرست.
ی- ایجاد بیمه خاص بیوگان، زنان سالخورده و خودسرپرست.
ک- کاهش نابرابری و فقر.
ل- امداد و نجات.

دولت چه وظیفه‌ای در قبال حمایت از بانوان و کودکان بی‌سرپرست دارد؟
در بند ۲ اصل ۲۱، یکی از وظایف دولت حمایت از مادران به‌خصوص در دوران بارداری و حضانت فرزند و حمایت از کودکان بی‌سرپرست بیان شده است که این یکی از مصادیق بارز تأمین اجتماعی به شمار می‌رود.
همچنین در بند ۴ اصل ۲۱ یکی از وظایف دولت، ایجاد بیمه خاص بیوگان و زنان سالخورده و بی‌سرپرست است که یکی از مصادیق خوب، ایجاد حمایت بیمه‌ای و تأمین اجتماعی از بانوانی است که احتمال این‌که با مشکل تأمین اجتماعی مواجه شوند، بیشتر است؛ مثل بیوگان، زنان سالخورده و بی‌سرپرست.
بحث‌های تأمین اجتماعی به شکل بارزتر و عام‌تر در اصل ۲۱ قانون اساسی چنین مطرح ‌شده که برخورداری از تأمین اجتماعی از نظر بازنشستگی، بیکاری، پیری، ازکارافتادگی، بی‌سرپرستی، درراه‌ماندگی، حوادث و سوانح، نیاز به خدمات بهداشتی و درمانی و مراقبت‌های پزشکی به‌صورت بیمه و غیره حقی است همگانی و دولت موظف است طبق قوانین از محل درآمدهای عمومی و درآمدهای حاصل از مشارکت مردم، خدمات و حمایت‌های مالی فوق را برای یکایک افراد کشور تأمین نماید. همان‌طور که ملاحظه می‌فرمایید به چه گستردگی و زیبایی در این اصل مقررات و حقوق بیمه‌ای و تأمین اجتماعی مردم و تکالیف دولت بیان شده است.

  حق بیمه توسط چه کسی پرداخت می‌شود؟
به مبلغی که کارفرما به منظور برخورداری کارگر از مزایای بیمه به سازمان تأمین اجتماعی کشور پرداخت می‌نماید، حق بیمه گفته می‌شود. در برخی از موارد بخشی از حق بیمه توسط دولت پرداخت می‌شود و در بسیاری از موارد حق بیمه توسط خود اشخاص اعم از کارفرمایان و خود مشمولین پرداخت می‌شود.
بر طبق قانون ۳۰ درصد از دستمزد کارگر به‌عنوان حق بیمه در نظر گرفته می‌شود که این مبلغ بین کارفرما و کارگر تقسیم می‌شود. بدین ترتیب ۲۳ درصد از آن از سوی کارفرما و ۷ درصد دیگر از سوی کارگر پرداخت می‌شود اما به‌طور کلی، مسئولیت پرداخت حق بیمه به کارفرما واگذار شده است و چنانچه در این رابطه سستی کند و حق بیمه را در زمان مقرر به سازمان تأمین اجتماعی پرداخت نکند، ملزم به پرداخت جریمه‌ خواهد بود.

مزایای خدمات بیمه‌ای چیست؟
بخشی مزایای بلندمدت است مثل بازنشستگی. بخشی دیگر مزایای کوتاه‌مدت مثل بیمه بیکاری است و همچنین تعهدات درمانی.
براساس تبصره ماده ۲ قانون ساختار نظام جامع رفاه و تأمین اجتماعی، خدمات بیمه‌های اجتماعی و درمانی به دو سطح همگانی و تکمیلی تقسیم می‌شود به‌طوری‌که:
۱- حدود خدمات بیمه‌ای همگانی را قانون تعیین می‌کند.
۲- بیمه‌های تکمیلی به آن دسته از خدمات بیمه‌ای گفته می‌شود که علاوه‌بر سطح خدمات بیمه‌های همگانی، با انعقاد قراردادهای انفرادی یا گروهی فی‌مابین بیمه‌شده و بیمه‌گر و پرداخت حق بیمه توسط بیمه‌شده انجام می‌پذیرد و دولت در قبال آن تعهد مالی ندارد اما مکلف به پشتیبانی حقوقی و قانونی لازم از این‌گونه بیمه‌ها می‌باشد.

مشمولین صندوق‌های بیمه‌ای به لحاظ مقررات چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟
براساس ماده ۴ قانون تأمین اجتماعی، مشمولین قانون تأمین اجتماعی عبارت‌اند از:
افرادی که به هر عنوان در مقابل دریافت مزد یا حقوق کار می‌کنند. سازمان بیمه تأمین اجتماعی در این خصوص مکلف است با استفاده از مقررات عام قانون تأمین اجتماعی، صاحبان حرف و مشاغل آزاد را به‌صورت اختیاری در برابر تمام یا قسمتی از مزایای قانون تأمین اجتماعی بیمه نماید.
نکته‌ای که در این رابطه باید دقت داشته باشیم این است که مشمولین تأمین اجتماعی و صندوق‌های دیگر متفاوت‌اند و مقررات مربوط به آن‌ها تفاوت دارد. مشمولین بازنشستگی شرکت‌های تابعه وزارت نفت نیز مقررات خاص خود را دارند. بنابراین، با توجه به تفاوت‌هایی که وجود دارد، باید مقررات خاص هر حوزه را دید و بررسی کرد.

انواع صندوق‌های بیمه را نام ببرید؟
مهم‌ترین صندوق‌ها به ترتیب عبارتند از: صندوق تأمین اجتماعی، بازنشستگی کشوری، صندوق تأمین اجتماعی نیروهای مسلح و صندوق‌های کوچک‌تری مثل صندوق بازنشستگی فولاد، صندوق بازنشستگی بانک‌ها و …
مقررات مربوط به هر یک نیز متفاوت است؛ یعنی در خصوص مقررات تأمین اجتماعی نیروهای مسلح باید به آیین‌نامه تأمین اجتماعی نیروهای مسلح مراجعه کنیم.

مهم‌ترین و گسترده‌ترین صندوق ازنظر پوشش بیمه‌ای، کدام صندوق است؟
مهم‌ترین و گسترده‌ترین صندوق ازنظر پوشش بیمه‌ای، صندوق تأمین اجتماعی است. لذا در فرصت موجود، به مقررات تأمین اجتماعی می‌پردازیم.

مشمولین مقررات تأمین اجتماعی به‌طورکلی به چند دسته تقسیم می‌شوند؟
مشمولین مقررات تأمین اجتماعی را می‌توانیم در یک تقسیم‌بندی کلی به ۵ دسته تقسیم کنیم:
۱-بیمه‌شدگان اجباری
۲-بیمه‌شدگان اختیاری
۳-رانندگان
۴-کارگران ساختمانی
۵-مستخدمین دولتی که تحت پوشش صندوق تأمین اجتماعی هستند و مقررات متفاوتی دارند.

این گفت‌وگو ادامه دارد…

دیدگاه شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *